Prof. Stola steps down and Zygmunt Stępiński becomes the head of POLIN Museum

france  Entre février 2019 et février 2020, le Musée POLIN n’a pas eu de directeur. Après la fin de mandat du prof Dariusz Stola, ce dernier a gagné le concours pour sa propre succession du début du mois de mai 2019. Malgré cela, le Ministre de la culture polonais conservateur n’a jamais pas publié de nomination officielle, pour des raisons politiques. Après presque un an d’attente, Dariusz Stola a décidé de quitter le poste, si le Ministre accepte les conditions données par les institutions de tutelle. Ainsi, le 14 février 2020, Zygmunt Stępiński, vice-directeur de POLIN, a été nommé directeur du Musée.

Cliquez ici pour la chronologie de ces événements

unitedkingsom From February 2019 to February 2020, POLIN Museum didn’t have a director – despite the competition won by Dariusz Stola in May 2019, the Polish Minister of Culture refused to publish an official nomination (for clearly political reasons). After almost a year of waiting, Dariusz Stola stepped down, and Poland’s government  accepted a compromise candidate (Zygmunt Stępiński) as the new director of Warsaw’s Jewish museum.

Click here for the chronology of these events

Dariusz Stola’s Statement
February 10, 2020

The dispute between the co-founders of POLIN Museum of the History of Polish Jews— between the Ministry of Culture and National Heritage on one hand, and the City of Warsaw and the Association of the Jewish Historical Institute on the other –—has reached its peak. Nearly a year ago, when my term as POLIN Museum Director was about to end, the three co-founders reached an agreement that a new director would be selected in an open competition. On 10 May 2019, the Selection Committee indicated me as the competition winner. Eight months have passed since, and the Minister has not yet appointed me to the post, inventing false excuses for his failure to act.

In the past few days, following repeated attempts to engage in a dialogue with the Minister, Mayor of Warsaw Rafał Trzaskowski and President of the Association of the Jewish Historical Institute Piotr Wiślicki issued a joint statement protesting against the Minister’s failure to comply with the above-mentioned agreement. The Ministry of Culture responded in a vague and perfunctory manner, which testifies to a clear breach of the agreement between the co-founders. There are grounds to believe that the Minister’s failure to act is in unlawful as well.

Aware of the damages incurred by the Museum, and of the threats that it continues to face, I wish to issue a formal statement, bearing in mind the Museum’s best interest. I declare that I am ready to accept any conditions that would allow to resolve the current crisis. I am inclined to refrain from exercising my right on condition that the three Museum co-founders reach an agreement that is requisite for the institution’s further functioning.

I wish to thank for the trust and support I was granted by Mayor Trzaskowski and Chairman Wiślicki, who have always been guided by POLIN Museum’s best interest. I am deeply convinced that in the future they will continue to seek the best solutions for the institution. I would like to express my heartfelt gratitude to all those who showed me gestures of solidarity over the past year, and especially to the Association board who—in consultation with the Mayor of Warsaw and with the support of Museum donors—persistently canvassed for my appointment.

I would also like to thank my colleagues from POLIN Museum, its donors and friends, members of the Museum Council and its advisory boards, for their commitment and kindness they have shown me on many occasions. It was an honor and pleasure to work with them. I kindly ask them not to give up their endeavors to support the Museum so that it can continue to fulfill its great mission: “to restore and preserve the memory of the history of Polish Jews, contributing to the mutual understanding and respect amongst Poles and Jews as well as other societies of Europe and the world”.

A context paper published in June 2019

Law and Justice are lying in wait to take over POLIN Museum. Why the Minister has not yet appointed the competition winner to the post of director

Gazeta Wyborcza, Tomasz Urzykowski, 10 June 2019

Four weeks have passed since the winner of the competition for director of POLIN Museum of the History of Polish Jews was announced, and yet the Minister has not appointed him to the post.

Professor Dariusz Stola, the former Director of POLIN Museum director, won the competition. Eleven out of the fifteen members of the competition jury, which was headed by the Deputy Minister of Culture Jarosław Sellin, voted for him – three people voted for the other candidate, Monika Krawczyk, Chair of the Union of Jewish Religious Communities in Poland, and one person abstained.

Professor Dariusz Stola is a historian, a professor at the Institute of Political Studies at the Polish Academy of Sciences, and a university lecturer of many years. He was appointed Director of POLIN Museum on 1 March 2014 for a five-year term, with the option to extend the contract. Under his management, the Museum opened its core exhibition and has won international renown for brilliant temporary exhibitions and important public debates. The Museum was also honored with many awards. Last year alone, the Museum was visited by over 670,000 people, half of them guests from abroad.

Professor Stola’s term expired at the end of February 2019. Two of the three founders of POLIN Museum—the City of Warsaw and the Association of the Jewish Historical Institute of Poland—wanted him to continue his mission and opted to extend his contract. The third founder, the Minister of Culture and National Heritage, was of a different opinion. Professor Stola fell into disfavor when he criticized the amendment to the Institute of National Remembrance Act, which criminalized statements claiming that the Polish state and nation are responsible for the Holocaust, and when he launched the program Estranged: March ’68 and Its Aftermath, which compared the 1968 antisemitic purge to present-day hate speech propagated by, among others, journalists of TVP, Polish state television.

Ultimately, the Museum founders agreed to hold an open competition. It was decided on 10 May, and then silence ensued. When, several days later, Wyborcza asked the Ministry of Culture when Minister Gliński plans to appoint the competition winner to the post, the response was rather evasive (‘The Minister is analyzing the competition  protocol.’). We posed the same question again on 22 May and we are still waiting for a response.

Tomasz Urzykowski: It has been a month since the competition for POLIN Museum Director was decided. The former director, Prof. Dariusz Stola, won the competition by a substantial majority of votes. When will the Minister of Culture appoint him to the post?

Piotr Wiślicki, President of the Association of the Jewish Historical Institute of Poland, which is one of POLIN Museum’s co-founders: Professor Dariusz Stola will become POLIN Museum director once he is appointed to the post. The competition was organized, held, and decided, consistent with the agreement of the three partners: Deputy Prime Minister and Minister of Culture Piotr Gliński, Mayor of Warsaw Rafał Trzaskowski, and myself. We all agreed on the terms of the competition—it was fair and honest, beyond any doubt. Professor Stola won the competition by an overwhelming majority of votes. Interestingly, prior to the announcement of the competition winner, a meeting was held, attended by Deputy Prime Minister Gliński, Deputy Minister Sellin, Mayor Trzaskowski, and myself, and we all agreed that the winner would be appointed director and would sign a contract. That was the agreement between the four of us, and the Deputy Prime Minister accepted it.

Was the agreement written down at all?

The matter is regulated by the Act on organizing and running cultural institutions, and by the statute of POLIN Museum. The documents make it all clear: the director is appointed by the Minister of Culture, with the consent of the two remaining founders of the Museum, namely the City of Warsaw and the Association of the Jewish Historical Institute of Poland. I won’t commit an indiscretion when I say that it was the Deputy Minister who wanted to follow the procedure of an open competition. We agreed to that. Consequently, if Professor Stola won the competition, he should be appointed, with the consent of the Museum co-founders. Clearly, we do accept the verdict of the competition jury. Therefore, once the competition was over, we wrote to the Deputy Prime Minister with a request for the official protocol and the results. We did mention that we were expecting prompt appointment of the winner. We were sent the protocol and the results, and after that—silence. Nothing has happened. Professor Stola has not yet been appointed, and the Museum of the History of Polish Jews has no director.

Why? Did you ask Deputy Prime Minister Gliński why he is procrastinating with the designation?

We imagined he has a lot on his plate. It was election time, everybody was busy. But the election is over, and we have no idea what happens next. We are deeply concerned. We can, of course, send inqueries to the Ministry of Culture, and that’s what we have been doing. Together with the Mayor of Warsaw, we want to have a meeting with the Deputy Prime Minister. I do hope it will happen very soon. I truly believe that the word given and confirmed by a handshake is still binding, and the fact that the designation to the post has not happened yet is simply due to the lack of time.

It is no secret that Deputy Prime Minister Gliński is not very fond of Professor Stola. He refused to extend his contract as Director of POLIN Museum after his term had expired in February 2019. Prior to that, he publically accused Professor. Stola of “political engagement.”

Throughout the past year the Association of the Jewish Historical Institute of Poland and the City of Warsaw strove for Professor Stola to remain in the post as POLIN Museum Director. Extension of contracts is commonplace in the institutions of culture, and the law allows for such practices. We were of the opinion that Professor Stola is the best person to manage POLIN Museum, just as he had done for the past five years, achieving enormous success, and therefore his contract should be extended. Alas, one of the three Museum co-founders had a different idea. That’s his right. Consequently, we agreed on another approach to the democratic selection of the director.

The competition was not my first choice, for Professor Stola, who had proved himself in this post, is my first choice. Nonetheless, I did accept the decision to organize a competition as an honest one, for it allows us to compare the visions and qualifications of other candidates. I risked my authority, eleven years of activities in the Association, including nine years as the President. Once we agree with the other co-founders on a certain solution, we stick to our agreement. For me, an agreement is set in stone. I cannot imagine one of the partners not honoring a given word.

POLIN Museum was established with the financial support of donors from all over the world. Both Jewish organizations and private individuals were engaged in that process. How are they responding to this situation, and to the fact that the Museum does not have a director?

They keep asking: “What’s going on?” I tell them that we are waiting, but this is a sad answer. After the competition was over, the three founders of the Museum received letters from Ronald Lauder, the Chairman of the World Jewish Congress, and David Harris, head of the American Jewish Committee. They congratulated us on the method of electing a director, and Professor Dariusz Stola on his victory. They also noted that they were looking forward to his prompt appointment. Obviously, there is someone who is filling in for the director—Mr. Zygmunt Stępinski, one of the three deputy directors of the Museum until now. He continues in Professor. Stola’s footsteps, so no harm is being done. And yet, something is deeply wrong when one of the three best institutions dedicated to the history and heritage of Jews has no director, only an acting director. Let me remind you that such a person faces a maximum of one year as a manager of the institution. I do get feedback from all across the globe that this situation is being met with a most critical reception.

It is sad and alarming, all the more so that our Museum enjoys huge international success [in 2016 it was granted the title of the European Museum of the Year, as well as the EMA award, European Museum Academy prize, while in 2017 it was honored with the Europa Nostra Award, the highest European distinction for preserving and promoting cultural heritage]. One ought to remember that the Museum was founded on the consensus and goodwill of many different people and milieus. It was built thanks to joint funds—the City and the State financed construction of the building, and the Association collected funds from donors to support the core exhibition. All in all, half of the entire cost of establishing the Museum came from donors. They continue to donate millions for educational, scholarly, and social activities of POLIN Museum. And they keep asking: “What about the director?” We know from the media that the issue of POLIN Museum director has also been raised in diplomatic talks, among others with the United States.

Since three bodies founded the Museum and provided the funds for its construction, why is the Minister of Culture the one to appoint its director?

This stems from a legal act, and was further confirmed in the Museum’s founding agreement signed in 2005. There is a section in the agreement where it says that from the moment of the ribbon-cutting ceremony, the State—i.e. the Minister of Culture—takes over as the Museum’s organizer. The institution is listed in state registers. The three co-founders provide funds to maintain the Museum, but the Minister is the one to run it. The statute is clear on this issue: the director is appointed by the Minister, with the consent of the two remaining co-founders. Consensus is imperative here.

Terms of the competition do not state that the winner must be appointed to the post. There is no date by which the Minister ought to designate the director. Why is that?

Terms of competitions are regulated by the Act on institutions of culture.

The Ministry of Culture announced a “competition for the director of POLIN Museum” at the very beginning. The next message called for a “competition for a candidate for the director.” This phrase also appears in the Minister of Culture’s resolution on the call for a competition.

To be honest with you, I don’t know about these differences, but let me stress once again: while talking to the Deputy Prime Minister  Gliński in the presence of Mayor Trzaskowski, we agreed that once the competition procedure—clearly defined in the aforementioned Act—is over, the winner shall be appointed the director, in compliance with the law in force. The matter is clear-cut and unequivocal.

You do remember the competition jury, set up by the Minister of Culture. Each of the three co-founders called up two representatives, six in total. The remaining nine members represented independent institutions: Jewish organizations, academia, institutions engaged in education. A few prominent professors were members of the jury. The selection of the jury members was negotiated until the three bodies reached a consensus. POLIN Museum is a place of dialogue, even at a time of most acute tensions in Polish-Jewish relations. A signal sent out to the world that the three co-founders of the Museum are able to reach a consensus and appoint the best candidate, the competition winner, to the post would serve as a perfect proof of that. They have been through lengthy negotiations regarding the terms of the competition, the members of the jury, and the timing of the jury’s proceedings, and yet they did reach an agreement. And the Minister of Culture, despite the fact that he had refused to extend Professor Stola’s contract as director, acknowledges his victory and respects the verdict of the jury. There is no better way of holding a dialogue. That is why I appeal to Deputy Prime Minister Gliński: let us end it now. Let’s stop with the waiting and the uncertainty. Let us enjoy the Museum, a wonderful institution that promotes education, academic research, culture and mutual understanding. Let us prove to the world that we are capable of holding a competition, selecting the director in an absolutely democratic fashion, and appointing him to lead one of the most important institutions of culture in Poland.

Let’s imagine that Minister Gliński doesn’t appoint Professor Stola. Zygmunt Stępiński can remain in the post of Acting Director until the end of February 2020. What’s next? A commissioner sent in by the Minister? 

I cannot imagine a scenario in which Professor Stola is not appointed to the post. The prestige of POLIN Museum on the international arena would be seriously damaged. The message would spread all across the world: Professor Stola won the competition by an overwhelming majority, but the Minister did not appoint him to the post. It would be the most awkward situation—for us, for the Ministry, for the image of POLIN Museum, and for its future activities. What for? Why can’t we take advantage of the Museum’s success? For this is a gigantic success—Poland established a brand new institution of culture that is now ranked top in the museum, scholarly, and education world. Do we really want to let it all go to waste?

The original version in Polish / la version originale en polonais

PiS czai się do skoku na Polin. Dlaczego minister wciąż nie powołał zwycięzcy konkursu?

Od rozstrzygnięcia konkursu na dyrektora Muzeum Historii Żydów Polskich “Polin” minęły już cztery tygodnie, a minister kultury Piotr Gliński wciąż nie powołuje na to stanowisko jego zwycięzcy.

Konkurs wygrał dotychczasowy dyrektor tej instytucji – prof. Dariusz Stola. Poparło go 11 z 15 członków sądu konkursowego, na którego czele stał wiceminister kultury Jarosław Sellin (trzy osoby zagłosowały na kontrkandydatkę prof. Stoli – Monikę Krawczyk, przewodniczącą Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w Polsce, a jedna wstrzymała się od głosu).

Prof. Dariusz Stola jest historykiem, profesorem w Instytucie Studiów Politycznych PAN, wieloletnim wykładowcą akademickim. Dyrektorem Muzeum Polin został 1 marca 2014 r. – na okres pięciu lat z możliwością przedłużenia. Pod jego kierownictwem muzeum otworzyło wystawę główną i stało się też miejscem znakomitych wystaw czasowych i ważnych debat. Zdobyło dziesiątki nagród. W ubiegłym roku odwiedziło je ponad 670 tys. osób, w tym przeszło połowa z zagranicy.

Kadencja prof. Stoli upłynęła z końcem lutego 2019 r. Dwóch z trzech współzałożycieli Muzeum Polin – Warszawa i Stowarzyszenie Żydowski Instytut Historyczny – chciało powierzyć mu tę misję na drugą kadencję. Przeciwny był trzeci – minister kultury. Prof. Stola naraził się obecnej władzy krytyką nowelizacji ustawy o IPN (wprowadzała kary za przypisywanie Polakom odpowiedzialności za Holocaust) i programem „Obcy w domu. Wokół Marca ‘68”, w którym historię antysemickiej nagonki sprzed 50 lat zestawiono z przykładami współczesnej mowy nienawiści w wykonaniu publicystów TVP.

Ostatecznie współzałożyciele muzeum zdecydowali o zorganizowaniu konkursu. Rozstrzygnięto go 10 maja, po czym zapadła cisza. Kilka dni później „Wyborcza” zapytała resort kultury, kiedy min. Gliński powoła zwycięzcę konkursu, odpowiedź była wymijająca (że minister analizuje treść protokołu z konkursu). Pytanie ponowiliśmy 22 maja, odpowiedzi nie dostaliśmy do dziś.

Tomasz Urzykowski: Mija miesiąc od rozstrzygnięcia konkursu na dyrektora Polin. Zdecydowaną większością głosów wygrał go dotychczasowy dyrektor tej instytucji – prof. Dariusz Stola. Kiedy zostanie powołany na to stanowisko przez ministra kultury?

Piotr Wiślicki, przewodniczący Stowarzyszenia Żydowski Instytut Historyczny, które jest współzałożycielem Muzeum Polin: – Prof. Dariusz Stola zostanie dyrektorem, kiedy otrzyma nominację. Zgodnie z ustaleniami przyjętymi przez trzech partnerów – wicepremiera i ministra kultury Piotra Glińskiego, prezydenta Warszawy Rafała Trzaskowskiego i mnie – konkurs na to stanowisko został zorganizowany, przeprowadzony i zakończony. Wszyscy zgodziliśmy się na jego warunki. Konkurs odbył się w sposób sprawiedliwy i uczciwy, co do tego nikt nie ma wątpliwości. Ze zdecydowaną przewagą wygrał go prof. Stola. Co istotne, jeszcze przed ogłoszeniem konkursu odbyło się spotkanie, na którym wicepremier Gliński oraz wiceminister Sellin, prezydent Trzaskowski i ja – ustaliliśmy, że osoba, która wygra ten konkurs, zostanie dyrektorem i podpisany z nią będzie kontrakt. Taka była między nami umowa i wicepremier ją zaakceptował.

Czy ta umowa została spisana?

– Sprawę reguluje ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej oraz statut Muzeum Polin. W myśl tych dokumentów wszystko jest jasne: dyrektora mianuje minister kultury za zgodą dwóch pozostałych założycieli muzeum, czyli miasta Warszawa i Stowarzyszenia ŻIH. Nie popełnię chyba niedyskrecji, zdradzając, że to pan wicepremier dążył do tego, aby zadośćuczynić tej procedurze w formule otwartego konkursu. Zgodziliśmy się na to. W związku z tym, jeśli prof. Dariusz Stola wygrał konkurs, to powinien zostać mianowany przy akceptacji współzałożycieli muzeum. My oczywiście akceptujemy werdykt komisji. Po zakończeniu konkursu napisaliśmy więc do pana wicepremiera prośbę o przesłanie nam oficjalnego protokołu oraz wyników. Zaznaczyliśmy też, że czekamy na szybką nominację dla zwycięzcy. Protokół dostaliśmy, wyniki też, po czym zapadła cisza. Nic się nie dzieje. Prof. Stola do dziś nie ma nominacji, a Muzeum Historii Żydów Polskich nie ma dyrektora.

Dlaczego? Czy pytali państwo wicepremiera Glińskiego, czemu zwleka z nominacją?

– Wyobrażaliśmy sobie, że miał dużo obowiązków. Były wybory, wszyscy byli zajęci. Wybory za nami i nie wiemy co dalej. Jesteśmy tym bardzo zaniepokojeni. Możemy się oczywiście zwracać do Ministerstwa Kultury i to robimy. Wspólnie z prezydentem Warszawy chcemy się spotkać z panem wicepremierem. Mam nadzieję, wkrótce do tego dojdzie. Głęboko w to wierzę, że dane słowo, potwierdzone uściskiem ręki, wszystkich nas obowiązuje, a to, że nie ma jeszcze nominacji, jest kwestią tylko i wyłącznie braku czasu.

Nie jest tajemnicą, że wicepremier Gliński ma krytyczny stosunek do prof. Stoli. Nie zgodził się na przedłużenie mu kontraktu dyrektora Muzeum Polin po zakończeniu w lutym 2019 r. pierwszej kadencji. Wcześniej publicznie zarzucał prof. Stoli „polityczne zaangażowanie”.

– Przez ostatni rok Stowarzyszenie ŻIH i miasto Warszawa dążyły do tego, żeby prof. Stola dalej był dyrektorem. W wielu instytucjach kultury w Polsce takie przedłużanie kontraktów jest standardem, a prawo oczywiście dopuszcza taką możliwość. Uważaliśmy, że prof. Stola jest najlepszą osobą do prowadzenia Muzeum Polin, robił to przez pięć lat z wielkim sukcesem i jego kontrakt powinien zostać przedłużony. Ale jeden z trzech założycieli muzeum tego nie chciał. Miał prawo nie chcieć. Skoro tak, wspólnie określiliśmy inny sposób demokratycznego wyłonienia dyrektora.

Konkurs nie był wyborem moich marzeń, bo wyborem moich marzeń jest dyrektor Stola, który znakomicie sprawdził się na tym stanowisku. Uznałem jednak, że decyzja o zorganizowaniu konkursu jest uczciwa. Pozwala w transparentny sposób porównać wizje różnych kandydatów, ich merytoryczne przygotowanie. Położyłem na szalę swój autorytet, jedenaście lat działań w Stowarzyszeniu ŻIH, w tym dziewiąty rok w roli przewodniczącego. Jeśli umawiamy się z pozostałymi założycielami muzeum na pewien scenariusz, to tej umowy dotrzymujemy. Dla mnie umowy są święte. Nie wyobrażam sobie, żeby któryś z partnerów nie wywiązał się z danego słowa.

Muzeum Polin powstało przy wsparciu finansowym darczyńców z całego świata. Zaangażowały się w to organizacje żydowskie i osoby prywatne. Jak teraz reagują na sytuację z brakiem dyrektora?

– Cały czas pytają: „Co się dzieje?”. Odpowiadam, że czekamy, ale to smutna odpowiedź. Po zakończeniu konkursu trzech założycieli muzeum dostało listy od Ronalda Laudera, przewodniczącego Światowego Kongresu Żydów, i Davida Harrisa, szefa American Jewish Committee. Gratulowali nam formy wyboru dyrektora, a prof. Dariuszowi Stoli zwycięstwa. Napisali też, że oczekują na jego szybkie powołanie. Do tego czasu jest oczywiście osoba, która pełni obowiązki dyrektora, zresztą bardzo dobra. To pan Zygmunt Stępiński, jeden z trzech dotychczasowych wicedyrektorów Muzeum Polin. Kontynuuje działania prof. Stoli i nic tu złego się nie dzieje. Ale nie może być tak, że jedna z trzech najważniejszych na świecie instytucji zajmujących się dziedzictwem i historią Żydów nie ma dyrektora, a jedynie pełniącego obowiązki – pamiętajmy, że taka osoba ma maksymalnie roczną perspektywę prowadzenia placówki. Dostaję informacje ze świata, że ma to fatalny odbiór.

Jest to smutne i niepokojące, tym bardziej że nasze muzeum odnosi wielkie międzynarodowe sukcesy [w 2016 r. dostało tytuł Europejskiego Muzeum Roku (European Museum of the Year) i nagrodę EMA (European Museum Academy Award), a w 2017 r. nagrodę Europa Nostra, najważniejsze europejskie wyróżnienie troskę o dziedzictwo kulturowe – red.]. Trzeba pamiętać, że zostało stworzone w drodze konsensusu i dobrej woli wielu środowisk i wielu ludzi. W dodatku za wspólne pieniądze, ponieważ miasto i państwo sfinansowały budowę jego gmachu, a Stowarzyszenie ŻIH pozyskało od darczyńców fundusze na wystawę stałą. W sumie połowa wszystkich kosztów stworzenia Muzeum pochodziła ze środków prywatnych. A prywatni darczyńcy przekazują nadal miliony na działania edukacyjne, naukowe i społeczne Muzeum Polin. I oni wszyscy pytają: „Co z dyrektorem?”. Z doniesień medialnych wiemy też, że jest to też temat poruszany w rozmowach dyplomatycznych, z USA.

Skoro muzeum ma trzech współzałożycieli i wszyscy łożyli na jego budowę, to dlaczego dyrektora powołuje minister kultury?

– To wynika z ustawy, zostało też przyjęte w podpisanej w 2005 r. umowie założycielskiej muzeum. Znalazł się w niej zapis, że w momencie przecięcia wstęgi państwo, czyli minister kultury, przejmuje funkcję organizatora i prowadzącego muzeum. Instytucja jest wpisana do rejestrów państwowych. Trzech współzałożycieli łoży na jej utrzymanie, ale prowadzącym jest minister. Statut muzeum mówi wyraźnie, że dyrektora powołuje minister przy akceptacji dwóch pozostałych współzałożycieli. Musi być konsensus.

W warunkach konkursu nie ma zastrzeżenia, że zwycięzca zostaje dyrektorem. Nie ma też wyznaczonego terminu, w jakim minister powinien go nominować. Dlaczego?

– Zasady konkursów dla muzeów reguluje właśnie ustawa o instytucjach kultury.

Ministerstwo Kultury z początku zapowiedziało ogłoszenie „konkursu na stanowisko dyrektora” Muzeum Polin. W następnym komunikacie była już mowa o „konkursie na kandydata na stanowisko dyrektora”. To określenie jest też w postanowieniu ministra kultury o ogłoszeniu konkursu.

– Prawdę mówiąc, nie wiem, czy były takie różnice, ale wyjaśnię raz jeszcze: rozmawiając z panem wicepremierem Glińskim w obecności pana prezydenta Trzaskowskiego, uzgodniliśmy, że jeśli zakończymy procedurę konkursową, która również starannie opisana jest we wspomnianej wcześniej ustawie, to zgodnie z obowiązującym prawem zwycięzca zostanie powołany na stanowisko dyrektora. Sprawa jest jednoznaczna.

Proszę pamiętać, jaki był skład komisji konkursowej, którą powołał minister kultury. Każdy z trzech współzałożycieli muzeum zgłosił do niej po dwóch swoich przedstawicieli, czyli w sumie sześciu. Pozostałych dziewięciu członków komisji reprezentowało niezależne instytucje: organizacje żydowskie, świat nauki i edukacji. Wśród nich znaleźli się wybitni profesorowie. Skład tego gremium był przedmiotem negocjacji i konsensusu. Muzeum Polin jest miejscem dialogu, nawet w czasach największych napięć w stosunkach polsko-żydowskich. Doskonałym tego dowodem byłby wysłany w świat sygnał, że trzech współzałożycieli tej instytucji potrafiło się porozumieć i mianować najlepszego kandydata, który wygrał konkurs. Odbyli bardzo trudne negocjacje w sprawie warunków konkursu, składu komisji i czasu jej pracy, a jednak się porozumieli. Zaś minister kultury, choć wcześniej nie chciał przedłużyć kontraktu prof. Stoli, uznaje jego zwycięstwo i szanuje werdykt komisji. Nie ma lepszego sposobu mówienia o dialogu. Dlatego apeluję do pana wicepremiera Piotra Glińskiego: dokończmy to. Zakończmy ten czas oczekiwania i niepewności. Cieszmy się z muzeum, wspaniałej instytucji służącej edukacji, nauce, kulturze i porozumieniu. Pokażmy światu, że można przeprowadzić konkurs, można wybrać dyrektora absolutnie demokratycznie i merytorycznie i powierzyć mu kierowanie jedną z najważniejszych instytucji kultury w Polsce.

Wyobraźmy sobie, że min. Piotr Gliński nie powoła prof. Dariusza Stoli. Zygmunt Stępiński może pełnić obowiązki dyrektora do końca lutego 2020 r. A kto potem? Przysłany przez ministra komisarz?

– Nie wyobrażam sobie takiego scenariusza, w którym prof. Stola nie zostanie powołany. Renoma Muzeum Polin na arenie międzynarodowej zacznie wtedy spadać. W świat pójdzie informacja, że choć profesor zdecydowanie wygrał konkurs, to nie dostaje nominacji od ministra. Będzie to bardzo niewygodna sytuacja dla nas, dla ministerstwa, dla wizerunku muzeum i jego działalności. Po co? Dlaczego nie potrafimy korzystać z sukcesu Muzeum? Bo to jest gigantyczny sukces, że Polska potrafiła stworzyć kompletnie nową instytucję kultury, która zajęła czołowe miejsce w świecie muzealniczym, naukowym i edukacyjnym. No i co, chcemy to teraz popsuć?


Picture: Museum POLIN entrance
Creative commons licence

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in: Logo

You are commenting using your account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s